Cuối buổi, chuyện trò với người phụ trách và các đội viên Ðội văn nghệ, chúng tôi mới biết, đội hoạt động được là nhờ công lao của bác Phan Khuyên, người đã mười mấy năm liên tục dành tâm huyết chăm lo cho người tàn tật và trẻ mồ côi thành phố.

Bác Phan Khuyên năm nay đã 82 tuổi, hiện sống cùng gia đình ở khối Quang Tiến, phường Hưng Bình, TP Vinh (Nghệ An). Trước khi về hưu, bác là Chánh văn phòng UBND tỉnh Nghệ Tĩnh (cũ).

Ngay khi vừa về hưu, ngoài công việc Ủy viên MTTQ thành phố Vinh trong nhiều khóa, từ năm 1993, bác còn hăng hái đảm nhiệm là phó chủ tịch rồi Chủ tịch Hội Bảo trợ người tàn tật và trẻ mồ côi thành phố. Bác đã tham mưu cho cấp ủy đảng, chính quyền quan tâm giúp đỡ họ, làm cầu nối giữa những tấm lòng vàng với người bất hạnh. Bác đã đến tận nơi, gặp gỡ hầu hết anh chị em tàn tật nặng ở 20 phường, xã trong thành phố để thăm hỏi, động viên, tìm hiểu tâm tư, nguyện vọng, tìm cách giúp họ cải thiện cuộc sống. Những việc bác làm trong 15 năm là không kể xiết, chỉ tính riêng trong hai năm qua, Thành hội đã trao tặng 45 chiếc xe đạp cho các cháu học sinh mồ côi, nghèo khó 270 xe lăn tay cho người tàn tật, đưa tổng số xe lăn tay đã cấp trong năm năm qua lên gần 700 chiếc. Bà con ở thành phố đều hiểu rằng, nếu không có sự nhiệt tình của bác Khuyên trong liên hệ các tổ chức, cơ quan, đơn vị giúp đỡ, thì không thể có được kết quả lớn như thế. Hằng năm bác đều vận động và tổ chức khám bệnh, cấp thuốc miễn phí cho người tàn tật không có thẻ bảo hiểm y tế (mỗi năm có nghìn lượt người, số tiền thuốc gần 50 triệu đồng). Ðể khích lệ, động viên những người có số phận kém may mắn ấy, năm 2007, Thành hội tổ chức "Liên hoan, biểu dương người tàn tật phấn đấu tốt" lần thứ IV; năm 2008, tổ chức Hội nghị "Biểu dương học sinh tàn tật, mồ côi chăm ngoan, học giỏi" lần thứ III toàn thành phố. Ðây là những hoạt động đã trở thành truyền thống cứ 3 năm tổ chức một lần. Bác còn giúp đỡ người tàn tật học nghề và hành nghề, giúp tư vấn về thủ tục cho anh Lê Bá Thành, người tàn tật đi xe lăn ở phường Hà Huy Tập, thành lập được công ty TNHH sản xuất máy biến thế hàn điện. Các câu lạc bộ Người tàn tật, Phụ nữ tàn tật ở phường, xã, câu lạc bộ Văn nghệ người khuyết tật thành phố do bác đề xuất và vận động tổ chức trong mấy năm qua đều hoạt động hiệu quả. Những hoạt động thiết thực đó từng bước làm chuyển biến nhận thức của cán bộ và nhân dân về sự quan tâm đối với người tàn tật, những người cần được giúp đỡ để trở thành người có ích và được sống bình đẳng trong xã hội. Và cũng tác động tích cực đến người tàn tật, làm cho họ tự tin hơn, cố gắng vượt khó khăn, vươn lên trong cuộc sống, thực hiện lời dạy của Bác Hồ: "tàn nhưng không phế".

Tuy đã nhiều tuổi, thuộc thế hệ "cổ lai hy", không nhanh nhạy như lớp trẻ, không được học tập chính quy để thành thạo về công nghệ thông tin, không có kinh phí được cấp, nhưng xét thấy việc mở một trang thông tin điện tử là rất cần thiết để tuyên truyền vận động cho Hội, bác đã tìm mọi cách, cùng tập thể Hội vận động các cơ quan và những người có chuyên môn kỹ thuật tình nguyện giúp đỡ. Từ gần hai năm nay, Hội đã có một trang điện tử với tin đăng tải đều đặn, qua đó, những tấm lòng vàng gần xa đã đến với một số người tàn tật được giới thiệu trên mạng, như ông Nguyễn Văn Lung, Việt kiều ở Thái-lan đã gửi hơn hai triệu đồng về giúp đỡ Hội. Tấm gương cháu Nguyễn Thị Diệp, 11 tuổi, ở xã Diễn Thành, huyện Diễn Châu, bị tật bẩm sinh, hai bàn chân không có ngón, bàn tay chỉ có hai ngón, nhà nghèo nhưng học giỏi, đã được giới thiệu trên trang điện tử. Nhờ vậy, cô Việt Thanh ở một công ty chứng khoán tại quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh đã điện thoại trao đổi với bác Khuyên, tìm hiểu về cháu Diệp, sau đó gửi quần áo, sách, bút... cho cháu; một tổ chức đánh cá người Việt ở Ðài Loan gửi tặng cháu ba triệu đồng; Trung tâm tin học Xanh ở Thanh Hóa tặng một máy vi tính xách tay. Bác Khuyên cũng đã bàn với Thường trực Thành hội tặng cháu một xe lăn điện trị giá 15 triệu đồng. Có lần đọc báo Lao động Nghệ An, thấy đưa tin cháu Nguyễn Thị Hiền ở xã miền núi Tây Thành, huyện Yên Thành, liệt hai chân, gia đình khó khăn, bác đã liên hệ với UBND huyện, xã rồi đưa một xe lăn đến tận nhà tặng cháu Hiền...

Từ năm 2003 đến nay, bác đã dành nhiều công sức hoàn thành thủ tục xin phê duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật dự án xây dựng Trung tâm hoạt động của người tàn tật thành phố, trên diện tích gần 5.000 m2, với kinh phí khảo sát thiết kế 218 triệu đồng, 411 triệu đồng tiền giải phóng mặt bằng do ngân sách thành phố đài thọ. Nhân dịp đoàn cán bộ và người tàn tật của Hiệp hội phúc lợi người tàn tật tỉnh Ô-kay-a-ma - Nhật Bản đến thăm Thành hội (tháng 8-2007), bác đã mời dự lễ động thổ xây dựng Trung tâm. Cùng dự còn có các đồng chí Chủ tịch Hội Bảo trợ người tàn tật và trẻ mồ côi Việt Nam, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, đại diện UBND thành phố...

Với cương vị là Phó Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt-Nhật của tỉnh Nghệ An, bác đã giữ mối quan hệ tốt với Hiệp hội Phúc lợi người tàn tật tỉnh O-kay-a-ma-Nhật Bản, tranh thủ sự quan tâm giúp đỡ của họ. Vừa qua bác đã tự bỏ ra số tiền hơn 20 triệu đồng để cùng với một cán bộ và hai người tàn tật (phải đi lại bằng xe lăn) sang thăm và giao lưu với các bạn ở Nhật Bản.

Tuy tuổi cao, nhưng tâm đắc lời dạy của Bác Hồ trong bức thư kêu gọi tập thể dục: "Tự tôi ngày nào cũng tập", bác Khuyên tích cực rèn luyện thường xuyên, nên bác còn khỏe và làm việc không mệt mỏi. Bác vận động thành lập, làm chủ nhiệm Câu lạc bộ xe đạp thể thao, du lịch của người cao tuổi thành phố, nhiều lần tổ chức cho các cụ đi du lịch thăm viếng nhiều nơi, kể cả sang nước bạn Lào. Bác còn dành nhiều thời gian chăm sóc bác gái là cán bộ tiền khởi nghĩa, mấy lần bị ngã gãy tay, chân.

Với những công lao đóng góp và thành tích đã nêu trên, bác đã được Thủ tướng Chính phủ tặng bằng khen. Hội Bảo trợ người tàn tật và trẻ mồ côi thành phố Vinh do bác làm chủ tịch cũng được Bộ LÐ-TB và XH, UBND tỉnh Nghệ An tặng bằng khen.

Gia đình bác là một gia đình văn hóa tiêu biểu, vợ chồng con cháu hòa thuận, thành đạt. Bác có năm người con thì có một nhà báo, ba giáo viên và anh con trai đang làm giám đốc một ngành ở tỉnh. Mười cháu nội ngoại của bác đều là những học sinh giỏi, ngoan ngoãn và tất cả đều lần lượt đỗ vào đại học. Bác Phan Khuyên xứng đáng là một người cao tuổi gương mẫu, có trái tim nhân hậu, luôn luôn chăm lo cho người khuyết tật và các cháu mồ côi với tấm lòng nhân ái.

Hoàng Kỳ
(Trường THPT Nguyễn Trường Tộ,
TP Vinh, Nghệ An)